Met kleine aanpassingen en slimme planning houd je overzicht, rust en energie, ook op drukke dagen.
Voor veel mensen met autisme voelt plannen soms alsof je een puzzel moet leggen zonder dat je de afbeelding op de doos kunt zien. Je hebt school, stage of werk. Misschien sport je erbij, wil je vrienden blijven zien, heb je verplichtingen thuis en ondertussen moet je je eigen energie en prikkelniveau goed bewaken.
Dat is veel. En het is logisch dat dit soms overweldigend voelt. In deze blog lees je hoe je kunt plannen op een manier die wél werkt voor jouw brein. En hoe ik als autismecoach je hierbij kan helpen.
Waarom plannen anders werkt bij autisme
Veel mensen met autisme lopen vast op:
- Onvoorspelbaarheid: je rooster verandert, een les valt uit, iemand vraagt onverwachts aandacht
- Tijd inschatten: hoeveel tijd en energie kost een taak echt?
- Prikkelbelasting: de hele dag "aan" staan kan ineens te veel worden
- Wisselen tussen taken: bijvoorbeeld van school naar werk/stage of van een drukke dag naar sociale afspraken
Standaard time-management werkt niet altijd. Je hebt een planning nodig die niet alleen kijkt naar tijd, maar vooral naar energie en prikkels.
Stap 1: Begin met je energiebalk, niet met je ToDo
In plaats van: "Wat moet ik vandaag doen?" Probeer te starten met: "Hoeveel energie heb ik vandaag?"
Je energiebalk bepaalt:
- hoeveel afspraken je aankan
- welke afspraken of opdrachten prioriteit hebben
- hoeveel schoolwerk je realistisch kunt doen
- of er ruimte is voor sociale activiteiten
Maak het zichtbaar: gebruik kleuren (groen, oranje, rood) of percentages.
Stap 2: Maak drie soorten taken
Verdeel je dag in:
- Moet-taken: school, deadlines, werk, afspraken
- Mag-taken: hobby's, gamen, ontspanning
- Rust-taken: ontprikkelen, pauzes, niets hoeven
Rust is geen luxe, maar een heel belangrijk onderdeel van je planning, voor mensen met autisme geldt dat op elke leeftijd.
Stap 3: Plan prikkelpauzes – echt inplannen
Je hersenen hebben tijd nodig om te ontladen.
- Na 45 minuten → 5 tot 10 minuten pauze
- Na een druk blok → 30 tot 60 minuten ontprikkeltijd
- Na sociale prikkels → even opladen voordat je iets nieuws start
Stap 4: Werk met blokken, niet met losse minuten
Word jij onrustig van tijden? Probeer dan de planning in blokken. Blokplanning geeft overzicht én rust.
- Ochtendblok (9:00 – 11:00) → schoolwerk + pauze
- Middagblok (14:00 – 16:00) → fase van werk
- Avondblok (19:00 – 21:00) → ontspanning en rust
Stap 5: Vergeet sociale prikkels niet te plannen
Sociale activiteiten zijn vaak prikkelrijk, ook buiten schooltijd.
- Maximaal één prikkelvolle activiteit per dag
- Vaste sociale momenten per week
- Ruimte voor afzeggen zonder schuldgevoel
- Altijd tijd erna om te ontprikkelen
Plannen: op papier of digitaal, beide is ok
Papieren planner
- Overzicht op één pagina
- Helpt visueel
- Rust, alles uit je hoofd
- Extra ruimte voor notities/to-do's
Agenda in je telefoon
- Altijd bij je
- Handige herinneringen
- Wisselende roosters makkelijk aan te passen
- Minder kans dat je iets vergeet
Mijn eigen manier
- Afspraken → telefoonagenda met notificaties
- Weekplanning en to-do's → Ik gebruik zelf de Planjeweek.nl-agenda met uitwisbare pennen en arceerstiften. Ik kan dan weggummen wat verandert. Op deze manier blijft mijn planner overzichtelijk en dat geeft rust.
Hoe ik als autismecoach jou kan helpen
- Overzicht creëren: we kijken naar een planning passend bij jouw leven
- Prikkelmanagement: we gaan samen onderzoeken en ontdekken wat overprikkelt en energie geeft
- Structuur die werkt: ik geef je praktische tools, voorbeelden, stappen
- Communiceren over grenzen: we gaan samen ontdekken hoe jij kan aangeven wat je nodig hebt
- Concreet, haalbaar en rustig: in kleine stappen, stapje voor stapje
Wil je leren plannen op een manier die bij jouw autistische brein past? Je bent welkom voor een gesprek, online of in Zwolle. Samen zoeken we naar overzicht, rust en ruimte in jouw week.
Reactie plaatsen
Reacties