Waarom een slechte dag geen terugval is, maar een signaal van wat jouw systeem nodig heeft
Je hebt van die dagen (weken of maanden) waarop alles zwaarder voelt.
Je wordt wakker en merkt het eigenlijk meteen al.
Je hoofd is voller dan anders. Geluiden komen harder binnen.
Je energie lijkt lager, nog voordat de dag echt begonnen is.
En ergens op de achtergrond komt die gedachte op: “Zie je wel… ik ben weer terug bij af.” Misschien herken je dat gevoel.
Alsof alles wat je eerder hebt geleerd, opgebouwd of begrepen ineens verdwenen is.
Alsof je opnieuw moet beginnen. Maar hoe echt dat ook voelt… dat is niet wat er gebeurt.
Een slechte dag zegt niets over je groei
Er was een tijd dat ik dit zelf ook geloofde.
Zeker na mijn late diagnose autisme dacht ik:
nu ik dit weet, moet het toch beter gaan?
Nu ik mezelf begrijp, moet ik het toch kunnen sturen?
En zonder dat ik het doorhad, legde ik de lat steeds hoger.
Alsof ik vanaf dat moment altijd in balans moest zijn.
Alsof ik het “onder controle” moest hebben. Maar zo werkt het niet. Groei betekent niet dat je nooit meer moeilijke dagen hebt.
Groei betekent dat je leert anders naar die dagen te kijken.
Leven met een signaleringsplan als kompas
In mijn werk als autismecoach werk ik veel met een signaleringsplan in kleuren of afbeeldingen die gekoppeld is aan een kleur.
Niet als een vast systeem waar je in moet passen, maar als een manier om jezelf beter te leren begrijpen.
Een soort kompas, dat laat zien waar je zit, zonder oordeel. Mijn kleuren zien er zo uit:
- Groen → rust, overzicht, helderheid
- Geel → eerste signalen van spanning, gevoeliger voor prikkels
- Oranje → duidelijke overprikkeling, sneller uit balans
- Rood → overvol, emotioneel, geen ruimte meer
- Blauw → uitgeput, terugtrekken, herstel nodig
Wat voor mij het belangrijkste inzicht is geworden? Ik zit zeker niet altijd in groen, maar dat hoeft ook niet.
Geel en oranje zijn geen fout
Er was een tijd dat ik dacht dat ik iets verkeerd deed als ik niet in groen zat. Alsof groen de norm was en alles daarbuiten een teken dat ik tekort schoot. Maar inmiddels zie ik dat heel anders. Voor veel mensen met autisme, zeker bij een late diagnose, zijn geel en oranje juist heel herkenbaar. Niet omdat er iets mis is, maar omdat:
- je zenuwstelsel gevoeliger reageert op prikkels
- je spanning sneller opbouwt
- je meer hersteltijd nodig hebt
- je vaak lang hebt geleerd om door te gaan
Geel en oranje zijn geen probleem. Het zijn signalen.
Van oordeel naar inzicht
Vroeger dacht ik bij die signalen. Ik doe het niet goed. Ik moet beter mijn best doen. Waarom lukt het me niet?
Nu betekent het iets heel anders:
Mijn systeem heeft veel te verwerken gehad.
Het is logisch dat ik me zo voel.
Ik heb iets anders nodig.
Dat verschil, van oordeel naar inzicht, maakt alles lichter.
Wanneer het doorschiet
Soms lukt het niet om op tijd bij te sturen. Dan schuift het door naar rood.
Of zelfs naar blauw. Bijvoorbeeld door:
- te veel afspraken achter elkaar
- sociale momenten zonder hersteltijd
- geluid en drukte
- spanning of zorgen in je hoofd
- onverwachte veranderingen
Rood voelt voor mij als overvol. Blauw als leeg en uitgeput. En eerlijk?
Dat gebeurt nog steeds. Maar het verschil is: ik zie het niet meer als falen.
Van controle naar vertrouwen
Toen ik net begon als autismecoach, dacht ik dat ik het zelf “op orde” moest hebben. Alsof ik altijd in balans moest zijn. Alsof ik geen moeilijke dagen meer mocht hebben. Maar die gedachte zorgde juist voor meer spanning. Pas toen ik dat losliet, kwam er ruimte. Nu zie ik het zo: Het gaat niet om altijd stabiel zijn.
Het gaat om herkennen waar je zit. En vertrouwen dat je weer kunt bewegen.
Wat helpt op een moeilijke dag
Wat mij helpt, is niet streven naar perfectie. Maar stilstaan bij het moment: Waar zit ik nu? Wat gebeurt er in mij? Wat heb ik nodig?
Soms is dat:
- rust en stilte
- even alleen zijn
- geen keuzes hoeven maken
- vertragen
- of hulp vragen
Je bent niet terug bij af
Een slechte dag voelt vaak als een stap terug.
Maar het is geen terugval. Het is een momentopname. Een fase, een beweging. En fases blijven niet stil staan.
Ze veranderen.
Ze verschuiven.
Ze gaan voorbij.
Groen verdwijnt niet
Misschien voelt rust soms ver weg. Maar groen is niet verdwenen. Het zit nog steeds in je.
Alleen even op de achtergrond.
En hoe beter je leert luisteren naar je signalen in geel en oranje, hoe makkelijker je de weg terugvindt. Niet door harder te duwen, maar door zachter te worden.
Mag je als autismecoach ook worstelen?
Deze vraag heb ik mezelf vaak gesteld. En mijn antwoord is inmiddels duidelijk: Ja.
Niet omdat het niet anders kan, maar omdat het laat zien dat je mens bent.
Dat je voelt.
Dat je leert.
Dat je leeft.
Je hoeft niet perfect te zijn om anderen te begeleiden.
Je hoeft maar alleen eerlijk te zijn.
Tot slot
Dus als jij vandaag zo’n dag hebt…
Waarop alles zwaarder voelt.
Waarop je sneller overprikkeld bent.
Waarop je denkt dat je terug bij af bent.
Weet dit: Je bent niet terug bij af. Je bent onderweg. En onderweg zijn betekent: Soms licht. Soms schaduw. Maar altijd beweging.
Misschien helpt deze vraag je vandaag:
Waar zit ik nu en wat heb ik op dit moment nodig?
Niet morgen.
Niet straks.
Alleen nu.
Ik heb een rustgevende bos afbeelding gemaakt die je gratis kunt downloaden als klein moment van ontspanning. Je kunt de woorden erbij schrijven die voor jou van toepassing zijn.
Herken je jezelf in dit verhaal en merk je dat je vaak worstelt met overprikkeling, balans of het begrijpen van je eigen signalen?
Als autismecoach help ik mensen met autisme om meer rust, overzicht en zelfinzicht te vinden in hun dagelijks leven.
Niet door harder te duwen, maar door beter te leren luisteren naar wat je systeem nodig heeft.
Samen kijken we naar jouw signalen, jouw ritme en wat jou helpt om minder snel over je grens te gaan, op een manier die bij jou past.
Wil je ontdekken wat ik voor jou kan betekenen?
Je bent welkom om contact met me op te nemen via het contactformulier, email of Whatsapp
Reactie plaatsen
Reacties